ՀԱՅԱԳԻՏԱԿԱՆ ՀԵՏԱԶՕՏՈՒԹԻՒՆՆԵՐԻ ԻՆՍՏԻՏՈՒՏ
Երեւանի պետական համալսարանի հիմնադրման առաջին իսկ տարիներից, բնագիտական եւ հասարակական գիտութիւնների հետ մէկտեղ, մեծ թափ է հաղորդուել նաեւ հայագիտական ուսումնասիրութիւններին:
Երեւանի պետական համալսարանում հայագիտութեան զարգացմանը նոր թափ հաղորդելու մտահոգութեամբ 1968 թ. առաջադրուեց յատուկ գիտահետազօտական լաբորատորիա ստեղծելու գաղափարը: Ինչն էլ ի կատար ածուեց ՀԽՍՀ ԳԱ իսկական անդամներ Մ. Ներսիսեանի եւ Էդ. Աղայեանի գործադրած ջանքերի շնորհիւ:
Նորաստեղծ լաբորատորիան համակարգելու էր ոչ միայն կազմակերպական, այլեւ գիտահետազօտական աշխատանքները հումանիտար այն ֆակուլտետներում, որտեղ մշակւում էին հայագիտական թեմաներ: Յետագայում լաբորատորիան վերանուանուեց ԵՊՀ հայագիտական հետազօտութիւնների կենտրոնի, որի գործունէութեան ընթացքում հսկայական աշխատանք կատարուեց:
Հրատարակուել եւ վերահրատարակուել են հայագիտութեան տեսանկիւնից մեծ արժէք ներկայացնող բազմաթիւ աշխատութիւններ: Հայագիտական կենտրոնի հիմքի վրայ 2008 թ. Յուլիսի 10-ին ԵՊՀ գիտական խորհրդի կողմից ստեղծուեց Հայագիտական հետազօտութիւնների ինստիտուտը, որտեղ ներառուեցին ԵՊՀ հայագիտական հետազօտութիւնների կենտրոնը, հնագիտական հետազօտութիւնների, Հայաստանի պատմական աշխարհագրութեան եւ քարտեզագրութեան լաբորատորիաները, հայ-վրացական կապերի կենտրոնը եւ հայ-օսմանական առնչութիւնների բաժինը:
Նորաստեղծ ինստիտուտի առջեւ խնդիր դրուեց հետազօտութիւնների հիմնական առանցքը դարձնել հետեւեալ ուղղութիւնները.
-Հայ հնագիտութիւնը (Հնագիտական հետազօտութիւնների լաբորատորիա),
-Հայկական հարցի եւ Հայոց ցեղասպանութեան պատմութիւնը, պատմագրութիւնը եւ մատենագիտութիւնը (Ցեղասպանագիտութեան բաժին),
-Հայ-օսմանական առնչութիւնները (Հայ-օսմանական առնչությունների բաժին),
-Հայ-վրացական կապերը (Հայ-վրացական առնչութիւնների բաժին),
-Հայագիտական պատմագիտական եւ աղբիւրագիտական ժառանգութեան ուսումնասիրութիւնը (Հայոց պետականութեան պատմութեան հիմնահարցերի հետազօտութեան բաժին),
-Վիրտուալ (ելեկտրոնային-համացանցային) հայագիտութիւնը (Վիրտուալ հայագիտութեան եւ տեղեկատւութեան բաժին),
-Հայաստանի պատմական աշխարհագրութեան, քարտեզագրութեան ուսումնասիրութիւնը (Բաբկէն Յարութիւնեանի անուան Հայաստանի պատմական աշխարհագրութեան եւ քարտեզագրութեան լաբորատորիա),
-հայ-քրդական առնչութիւնները (Հայ-քրդական առնչութիւնների բաժին):
Հայագիտական հետազօտութիւնների ինստիտուտի տնօրէնն է ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամ, պատմական գիտութիւնների դոկտոր, պրոֆեսոր Արամ Սիմոնեանը:
Տես աւելին՝
«Երեւանի պետական համալսարանի հայագիտական հետազօտութիւնների ինստիտուտի կանոնադրութիւն»: